/ Roszczino (Grünhoff)

Roszczino (Grünhoff)

Roszczino (Grünhoff)

Roszczino (niem. Grünhoff / Grünhoff), osada w zielenogradskim okręgu miejskim (do 2015 r. w rejonie zielenogradskim, osiedle wiejskie Kowrowo, do 2005 r. w okręgu wiejskim kowrowskim, do 2000 r. w okręgu wiejskim wiszniowskim) przy szosie Romanowo–Zielenogradsk. Do Roszczina należy stacja kolejowa na linii Zielenogradsk – Pionierskij. Rok założenia – 1322. Ludność – 271 mieszkańców (2010).

Grünhoff znany jest od 1322 roku jako zakonne gospodarstwo hodowli koni bojowych i roboczych. Około 1414 r. wzmiankowany jest jako Grunenhoff / Grunenhoff, po 1542 r. jako Grunhof / Grunhof, po 1565 r. jako Grunenhof / Grunenhof, od 1785 r. nosi nazwę Grünhof / Grünhof.

W 1422 r. według dokumentów zakonnych w Grünhoff trzymano 57 dużych klaczy rozpłodowych, 18 źrebiąt oraz 35 małych klaczy z 11 źrebiętami. W latach 1433–1513 Grünhoff był urzędem kameralnym (Kammeramt), który zarządzał zachodnią częścią Sambii. Do 1513 roku gospodarstwem zakonnym zarządzał pfleger (Pfleger).

Przypuszcza się, że w Grünhoff w miejscu późniejszej siedziby dworskiej znajdowała się ufortyfikowana budowla zakonna – dom zakonny (Ordenshaus). W 1623 r. na jej miejscu powstał drewniany domek myśliwski („Dom Elektora”), z którego podczas polowań korzystali elektorzy Jerzy Wilhelm i Fryderyk Wilhelm.

W 1697 r. podczas „Wielkiego Poselstwa” w Grünhoff polował Piotr I.

W latach 1697–1701 architekt Christian Eltester z Poczdamu przebudował domek myśliwski na murowany budynek w stylu klasycystycznym. W 1814 r. majątek Grünhoff został nadany za zasługi dla ojczyzny hrabiemu Friedrichowi Wilhelmowi von Bülow / Bülow, który w 1816 roku został tu pochowany. W latach 1851–54 architekt Mohr / Mohr dobudował do pałacu od strony południowej skrzydło w stylu neorenesansowym. W tym czasie obszar majątku wynosił 8700 morgów (2175 ha) ziemi, z czego 2900 morgów (725 ha) zajmowały lasy, a 700 morgów (175 ha) łąki. Osobliwością pałacu była kolekcja poroży, gromadzona przez wiele lat zarówno ze zrzutów jeleni, jak i z trofeów myśliwskich.

W XIX w. Grünhoff składał się ze wsi Königlich Grünhoff / Königlich Grünhoff i majątku Adlig Grünhoff / Adlig Grünhoff. Wieś tworzyła gminę wiejską, a majątek – okręg dworski (Gutsbezirk) w powiecie Fischhausen / Fischhausen (od 1939 r. powiat sambijski / Samland). Adlig Grünhoff i Königlich Grünhoff należały do parafii Pobethen / Pobethen (Romanowo). W skład okręgu dworskiego Adlig Grünhoff wchodziły także: wsie Alt Kupzau / Alt Kupzau (54°53'45'' N 20°21'37'' E), Neu Kupzau / Neu Kupzau (Rodniki, część), majątek Kringitten / Kringitten (54°54'57'' N 20°19'24'' E), folwarki Nautzau / Nautzau (Kowrowo), Radnicken / Radnicken (Rodniki), leśniczówka Waschke / Forsthaus Waschke (Zwiagincewo), cegielnia Grünhoff / Ziegelei Grünhoff (na terenie Kowrowa, 54°54'35'' N 20°24'01'' E). W 1874 r. w powiecie Fischhausen utworzono okręg urzędowy (Amtsbezirk) nr 33 Grünhoff, do którego weszły gmina Königlich Grünhoff (Roszczino) i dwa okręgi dworskie: Adlig Grünhoff (Roszczino) i Pokirren (Roszczino, część). Nie później niż w 1893 roku okręg dworski Pokirren przekształcono w gminę wiejską o tej samej nazwie. 23.06.1893 wieś Königlich Grünhoff utraciła samodzielność i weszła w skład gminy Pokirren. 07.10.1910 z okręgu dworskiego Grünhoff wyodrębniła się samodzielna gmina Radnicken (Rodniki). 26.09.1913 z okręgu dworskiego Grünhoff wyodrębnił się majątek Kringitten, który odtąd tworzył samodzielny okręg dworski.

30.09.1928 gminę Pokirren (Roszczino, część) połączono z okręgiem dworskim Adlig Grünhoff (Roszczino) i gminą Schupöhnen / Schupöhnen (Szumnoje) z okręgu urzędowego Woytnicken / Woytnicken (Wołodino) w nową gminę wiejską Grünhoff (Roszczino). Nowa gmina składała się z: majątku Adlig Grünhoff, wsi Schupöhnen (Szumnoje), wsi Pokirren (Roszczino, część), wsi Alt Kupzau, wsi Neu Kupzau (Rodniki, część) i cegielni Grünhoff / Ziegelei Grünhoff (na terenie Kowrowa). Gmina Grünhoff stała się jedyną jednostką okręgu urzędowego Grünhoff. Jednak już w 1930 r. do okręgu urzędowego weszły gmina Eisseln / Eisseln (Bieriegowoje) z okręgu urzędowego Pobethen (Romanowo) i gmina Michelau / Michelau (Kamienka) ze zniesionego okręgu urzędowego o tej samej nazwie. Później skład okręgu urzędowego Grünhoff już się nie zmieniał.

Pałac Grünhoff

Przed II wojną światową w Grünhoff działały szkoła i tartak.

Pokirren był majątkiem tworzącym okręg dworski w powiecie Fischhausen / Fischhausen (od 1939 r. powiat sambijski / Samland). Majątek należał do parafii Pobethen / Pobethen (Romanowo). W 1874 r. okręg dworski Pokirren został włączony do utworzonego wówczas okręgu urzędowego Grünhoff / Grünhoff (Roszczino). Nie później niż w 1893 roku okręg dworski Pokirren przekształcono w gminę wiejską o tej samej nazwie. 23.06.1893 do gminy Pokirren weszła wieś Königlich Grünhoff (Roszczino), tworząca do tego czasu samodzielną gminę. 30.09.1928 gmina Pokirren utraciła samodzielność i została połączona z okręgiem dworskim Adlig Grünhoff (Roszczino) i gminą Schupöhnen / Schupöhnen (Szumnoje) z okręgu urzędowego Woytnicken / Woytnicken (Wołodino) w nową gminę wiejską Grünhoff (Roszczino). Przed wojną w Pokirren działał wiatrak.

Grünhoff

30.01.1945 Grünhoff został zajęty przez wojska 26 Dywizji Strzeleckiej 54 Korpusu Strzeleckiego 43 Armii.

Roszczino (Grünhoff)

17.11.1947 Grünhoff przemianowano na osadę Roszczino. Pokirren nie został oficjalnie przemianowany i faktycznie stał się częścią Roszczina. Początkowo osada Roszczino weszła do sielsowietu romanowskiego. W 1955 r. w osadzie było 14 domów (w tym cztery na terenie dawnego Pokirren). Od 1959 r. w sielsowiecie wiszniowskim. W 1966 r. czworoboczny zespół budynków majątku był jeszcze cały. Pod koniec lat 90. w osadzie było 42 domy (w tym 16 domów na terenie Pokirren). W 2018 r. osada liczyła około 35 domów.

W 2022 roku dwór majątku znajduje się w końcowej fazie remontu. Szczegóły można znaleźć na stronie projektu.


Współrzędne osady: 54°54'26'' N 20°22'11'' E

Zabytki: pomnik żołnierzy radzieckich (1975, 278 osób), pałac Grünhoff, grobowiec rodowy (54°54'35'' N 20°22'47'' E, stan wymaga sprawdzenia).

Dynamika liczby ludności: 1984 – 160, 2002 – 159 mieszkańców.

Dynamika liczby ludności okręgu dworskiego Adlig Grünhoff: 1905 – 447, 1910 – 343 mieszkańców.

Dynamika liczby ludności połączonej gminy Grünhoff: 1925 – 473, 1933 – 513, 1939 – 472 mieszkańców.

Dynamika liczby ludności gminy Pokirren: 1905 – 65, 1910 – 65 mieszkańców.

Dynamika liczby ludności majątku Kringitten: 1905 – 48, 1910 – 43 mieszkańców.

Ludność Alt Kupzau: 1905 – 2 mieszkańcy.

Ludność Neu Kupzau: 1905 – 15 mieszkańców.

Ludność cegielni Grünhoff: 1905 – 8 mieszkańców.


Współczesne zdjęcia Michaiła Ogorodnikowa.


Przetłumaczono z języka rosyjskiego przy pomocy AI (Claude, Anthropic), październik 2026 r.