Tawe (niem. Tawe) znane jest od 1520 roku jako wieś rybacka nad brzegiem Zalewu Kurońskiego, należąca do parafii Kuntzen, która znajdowała się na Mierzei Kurońskiej. Ze względu na uciążliwość dojazdów do kościoła w Kuntzen przez Zalew Kuroński w 1570 roku utworzono parafię w sąsiedniej wsi Inse / Inse (Priczały), do której zaczęło należeć Tawe. W dokumentach z XVI w. Tawe występuje też pod nazwami Thabelle (ok. 1525), Tawlen (ok. 1540), Thabe (od 1542).
W 1785 roku Tawe klasyfikowano jako królewską wieś rybacką (königlich Fischerdorf) z 71 gospodarstwami domowymi. Wieś należała do domeny (Amt) Labiau / Labiau (Polesk) w powiecie Tapiau / Tapiau (Gwardiejsk). W 1790 r. odnotowano w Tawe karczmę „chełmińską” z prawem warzenia piwa oraz szkołę litewską.
Od 1818 roku Tawe było wsią tworzącą gminę wiejską w powiecie Niederung (od 1938 r. powiat Elchniederung). Do 1874 roku Tawe wchodziło w skład domeny Labiau (Polesk). W 1818 roku we wsi było 70 gospodarstw domowych. Ale już do 1871 r. liczba rodzin w Tawe wzrosła do 186, mieszkały one w 67 domach. 26.03.1874 gminę wiejską Tawe włączono do nowo utworzonego okręgu urzędowego (Amtsbezirk) Inse (Priczały).
Tawe na mapie topograficznej Prus Wschodnich z 1938 roku.
W 1885 roku do gminy Tawe należało 499 ha ziemi, z czego grunty orne stanowiły 38 ha, a łąki – 330 ha. We wsi było 75 domów mieszkalnych z 209 gospodarstwami domowymi oraz wiejska wytwórnia tranu.
Wiatrak do odpompowywania wód zalewowych obok miejscowej kuźni.
W 1895 roku wzmiankowana jest szkoła w Tawe; liczba domów mieszkalnych zmniejszyła się wówczas do 73, a ludność składała się z 200 rodzin. Istniała też pewna placówka wspólnego zamieszkania (dom noclegowy).
W 1905 roku grunty wsi Tawe obejmowały 494,4 ha. Wpływy z podatku od nieruchomości w przeliczeniu na 1 ha ziemi wyniosły 20,76 marki, co o prawie 34% przekraczało średnią dla gmin wiejskich powiatu Niederung. Taka stawka podatkowa była wysoka nawet w skali całych Prus Wschodnich. Najwyraźniej wynikało to ze znacznych nakładów na melioracje gruntów w nadbrzeżnych rejonach powiatu Niederung. We wsi były 74 domy mieszkalne, mieszkała w nich 171 rodzina.
1 kwietnia 1924 roku do gminy Tawe przeszła z leśnego obszaru dworskiego Tawellningken / Forsthaus Tawellningken leśniczówka Tawe / Forsthaus Tawe (55°06'41'' N 21°19'29'' E). Wraz z nią w 1925 roku gmina Tawe liczyła 78 domów mieszkalnych i 170 gospodarstw domowych.
Kolejna leśniczówka z obszaru dworskiego Tawellningken – Siberien / Forsthaus Siberien (Szluzowoje, część) – przeszła do gminy Tawe 30.09.1929. Jednak już 01.12.1934 obie leśniczówki wróciły do leśnego obszaru dworskiego Tawellningken. W latach przedwojennych w Tawe działała szkoła. We wsi zamontowano trzy wiatraki do odpompowywania wód zalewowych. Przez rzekę Tawener (Towarnaja) kursował prom samochodowy. Mieszkańcy wsi zajmowali się rybołówstwem, hodowlą zwierząt i ogrodnictwem. Łodzie rybackie wypływające na połowy na Zalew Kuroński / Kurische Haff budowano według jednego typu i nazywano kurenasami. Na masztach kurenasów mocowano specjalną chorągiewkę-wiatrowskaz w barwach wsi. Dla Tawe był to biały prostokąt na czerwonym tle. Od 1854 roku używanie chorągiewek na łodziach rybackich stało się obowiązkowe. Chorągiewki stały się wizytówką wsi rybackich nad Zalewem Kurońskim. Rzemieślnicy wykonywali je na sprzedaż turystom jako pamiątki. W latach przedwojennych udział rybołówstwa w działalności gospodarczej wsi się zmniejszył.
Chorągiewka rybacka Tawe.
Po wojnie, w październiku–listopadzie 1946 roku, władze rejonowe zamierzały nadać Tawe status osiedla robotniczego i przemianować je na Kożedub, ale propozycji tej nie zaaprobowała administracja obwodowa.
Pensjonat Waltera Ebnera w sąsiednim Tawellningken.
Jeszcze przed przemianowaniem w 1947 roku osiedli Tawe i Inse otwarto na ich bazie artel rybacki im. A.I. Mikojana. 25.07.1947 Tawe przemianowano na osiedle Zaliwino. Wtedy też utworzono Zaliwińską radę wiejską. Artel im. Mikojana w połowie lat 50. przekształcono w kołchoz rybacki o tej samej nazwie. Jednak polityka scalania kołchozów sprawiła, że rybacy z Zaliwina wraz z jednostkami pływającymi i sprzętem weszli w skład kołchozu rybackiego „Rybak Bałtiki” w osiedlu Mysowka. Od 12.01.1965, po rozwiązaniu Zaliwińskiej rady wiejskiej, osiedle Zaliwino zaczęło podlegać Prochładnienskiej radzie wiejskiej. Do tego czasu jednak, z powodu ciągłego podtapiania lądowych dróg dojazdowych, osiedle Zaliwino zostało opuszczone. Przyczyniło się do tego również to, że kołchozy dbały przede wszystkim o zagospodarowanie centralnej osady, a oddalone wsie były dla nich uciążliwe. Dlatego kołchoźnicy starali się przenieść do centralnej osady. Ponadto w latach 60. znane są przypadki, gdy przesiedleńcy wracali w strony, z których tu przybyli. W 1972 roku Zaliwino oznaczono jako uroczysko z ruinami budynków; w późniejszym okresie osiedla nie odbudowano. Nie później niż w 1975 roku osiedle Zaliwino oficjalnie wykreślono z ewidencji.
Współrzędne osiedla: 55°03'16'' N 21°13'37'' E
Dynamika liczby ludności gminy Tawe: 1818 – 475, 1852 – 641, 1867 – 771, 1871 – 792, 1885 – 924, 1895 – 931, 1905 – 811, 1910 – 782, 1925 – 677, 1933 – 584, 1936 – 589, 1939 – 840, 1946 – 1221 mieszkańców.
Struktura ludności Tawe w 1871: ewangelicy – 765, katolicy – 19, wyznawcy judaizmu – 8, dzieci do 10 lat – 174, umiejący czytać i pisać – 223 (z 601 ankietowanych, 37%), niewidomi – 1, chorzy psychicznie – 1.
Dla informacji
Liczba mieszkańców leśniczówki Tawe: 1905 – 4 mieszkańców.
Dynamika liczby ludności leśniczówki Siberien: 1885 – 10, 1895 – 7, 1905 – 6 mieszkańców.
1 – w tym ludności niemieckiej 102 os.
Zdjęcia: Bildarchiv Ostpreußen
Przetłumaczono z języka rosyjskiego przy pomocy AI (Claude, Anthropic), październik 2026 r.
