Tenkitten został założony w 1391 roku jako Tenkiten / Tenkyten, choć pruska osada istniała w tym miejscu zapewne już wcześniej. Według rozpowszechnionej wersji właśnie pod Tenkitten 23 kwietnia 997 roku poganie zabili biskupa praskiego Wojciecha, znanego też jako święty Adalbert. Pierwszą kaplicę w Tenkitten wzniósł prawdopodobnie w latach 1320–43 biskup Johannes Clare / Clare (zm. 1344). W 1424 r. z polecenia marszałka zakonu Ludwiga von Landsee / Landsee (zm. 1451) w miejsce pierwszej, spalonej, zbudowano nową. Wkrótce i ona popadła w ruinę, a zamiast niej w 1523 r. wzniesiono trzecią, która również nie przetrwała długo i w 1669 roku została zniszczona przez huragan. 
Tenkitten i okolice na mapie z końca XVIII wieku.
W 1785 r. Tenkitten wzmiankowany jest jako wieś królewska i siedziba pastora Lochstädt / Lochstädt (Pawłowo) i Alt-Pillau / Alt-Pillau (Bałtijsk). Wieś liczyła wówczas dziesięć gospodarstw domowych.
Tenkitten na mapie z pierwszej połowy XX wieku.
W XIX w. Tenkitten był wsią, która od 1818 r. tworzyła gminę wiejską w powiecie Fischhausen / Fischhausen (Primorsk; od 1939 r. część powiatu sambijskiego / Samland).
Wieś należała do parafii Lochstädt / Lochstädt (Pawłowo). W 1818 roku w Tenkitten nadal było dziesięć gospodarstw domowych. W 1871 r. w Tenkitten stało dziewięć domów mieszkalnych, w których mieszkało dziesięć rodzin. 13.06.1874 gmina wiejska Tenkitten została włączona do utworzonego wówczas okręgu urzędowego (Amtsbezirk) Lochstädt / Lochstädt (Pawłowo).
W 1920 roku z Tenkitten do miasta Łeba / Leba na Pomorzu ułożono podmorski kabel telefoniczny długości 170 km – najdłuższy wówczas podmorski kabel telefoniczny.
17.10.1929 do gminy wiejskiej Tenkitten włączono wieś Kalkstein / Kalkstein (Uspiesznoje), wcześniej samodzielną gminę.
Pawilon plażowy w Tenkitten.
Okręg urzędowy Tenkitten
14.03.1914 okręg urzędowy Lochstädt przemianowano na okręg urzędowy Tenkitten. W chwili zmiany nazwy obejmował on trzy gminy wiejskie: Kalkstein / Kalkstein (Uspiesznoje), Legehnen / Legehnen (Popowka) i Tenkitten (Bieriegowoje). Najpóźniej w 1929 r. gmina Kalkstein (Uspiesznoje) utraciła samodzielność i weszła w skład gminy wiejskiej Tenkitten. Mniej więcej w tym samym czasie gmina Legehnen (Popowka) przeszła do okręgu urzędowego Neuhäuser / Neuhäuser (Miecznikowo). 23.04.1930 do okręgu urzędowego Tenkitten weszły gminy wiejskie Dargen / Dargen (Łunino), Gaffken / Gaffken (Parusnoje) i Sanglienen / Sanglienen (Chmielowka). Razem z samą gminą Tenkitten tworzyły one okręg urzędowy Tenkitten do 1945 roku.
Wiosną 1945 r. pod Tenkitten przebiegała tzw. „tenkitteńska linia” obrony armii niemieckiej (Tenkitten-Riegel). 17.04.1945 Tenkitten został zajęty przez wojska Armii Czerwonej. W celu dalszego przełamania linii dowództwo 3 Frontu Białoruskiego wprowadziło 20.04.1945 do walki 11 Armię Gwardii. 22.04.1945 pod Tenkitten zginął dowódca 16 Gwardyjskiego Korpusu Strzeleckiego gen. mjr S.S. Guriew (1902–45).
Wioska artystyczna „Witland” to niewielki hotel z salą konferencyjną i kawiarnią z werandą na brzegu morza.
Dokładna data przemianowania Tenkitten na Bieriegowoje nie jest znana.
Miejscowość zyskała popularność dzięki przytulnej plaży, ukrytej przed turystami.
Początkowo osada weszła w skład rejonu primorskiego (od 1963 r. zielenogradskiego) i podlegała radzie miejskiej Primorska. W 1955 r. oznaczono ją jako „osadę” bez własnej nazwy. W 1975 roku podlegała radzie miejskiej Primorska. Najpóźniej w 1988 r. weszła w skład osady Łunino. W latach 90. nieoficjalnie znana była jako Tankiteno i liczyła sześć domów. Wkrótce jednak odzyskała dawną nazwę – Bieriegowoje. 20.04.1997, w 1000. rocznicę śmierci św. Wojciecha, na brzegu przy osadzie ustawiono nowy krzyż ku jego pamięci, wkrótce potem (02.05.1997) poświęcony. W 2018 r. w osadzie jest sześć domów.
Zabytki: krzyż pamiątkowy w przypuszczalnym miejscu śmierci św. Wojciecha, pruskie umocnienie wałowe (tzw. „Gardine”), ruiny zamku Lochstädt, wieża dalmierza artylerii kolejowej (powojenna).
Liczba ludności: 1818 – 62, 1867 – 116, 1871 – 87, 1885 – 78, 1905 – 122, 1910 – 114, 2010 – 13 mieszkańców.
Liczba ludności gminy Tenkitten: 1818 – 62, 1867 – 116, 1871 – 87, 1885 – 78, 1905 – 122, 1910 – 114, 1925 – 202, 1933 – 216, 1939 – 258 mieszkańców.
Struktura ludności Tenkitten w 1871 r.: wszyscy 87 – chrześcijanie ewangelicy, dzieci poniżej 10 lat – 17, piśmienni – 58 (84%), głuchoniemi – 1.
Droga do miejsca pamięci świętego Wojciecha na brzegu morza.
Fragment rozdziału „Wybrzeża Sambii”
z książki miejscowych autorów „Krajoznawstwo królewieckie”,
wydanej pod koniec XIX wieku
W latach 2012–2014 w „Pregole”, dodatku literackim do „Bałtyckiego Almanachu”,
opublikowano przekład książki królewieckich autorów – doktora Richarda Armstedta, profesora Gimnazjum Staromiejskiego, i doktora Richarda Fischera, starszego nauczyciela Gimnazjum Knipawskiego – „Krajoznawstwo królewieckie” („Heimatkunde von Königsberg i. Pr.”, 1895, Kommissionsverlag von Wilhelm Koch, Königsberg), dokonany przez nieznanego tłumacza. Pomysł publikacji należał do Igora Władimirowicza Afonina. Tekst opracowali i opatrzyli objaśnieniami Aleksiej Borisowicz Gubin i Igor Fiodorowicz Awtuchow. W książce tej był osobny rozdział o dalszych okolicach Królewca, w którym kilka akapitów poświęcono Tenkitten. Po znacznej redakcji przedstawiamy je Państwu jako uzupełnienie tekstu Aleksieja Jewgienjewicza Pietruszyna.
– – – – – – – – –
Na północ od zamku Lochstädt, między morzem a zalewem, przez cały półwysep ciągnie się osobliwy grzbiet wzgórz porośniętych starymi dębami, lipami i gęstym podszytem. To tak zwana Gardyna (Gardine), wał ziemny, który – jak się mówi – został usypany przez rdzennych mieszkańców Sambii między 1242 a 1250 rokiem jako umocnienie obronne przeciwko rycerzom zakonu krzyżackiego.
Tam, gdzie wał ten zbliża się do brzegu morza, niedaleko wsi Tenkitten (Tenkitten, obecnie osada Bieriegowoje), ku pamięci pierwszego misjonarza chrześcijańskiego w Prusach, biskupa Wojciecha z Pragi (Bischof Adalbert von Prag, 955–997), wznosi się żelazny krzyż.
Krzyż pamiątkowy, który stał tu do 1945 roku.
Ma on 8,78 metra wysokości. Został wykonany i ustawiony na koszt hrabiny Wielopolskiej (Gräfin Wielopolska).
(Pomnik powstał na koszt hrabiny Wielopolskiej, która z powodu powstania listopadowego w Polsce (1830–1831) musiała przenieść się w te strony. Przekazała ona 400 talarów zarządcy Langemu z Fischhausen na wykonanie i ustawienie krzyża, który odlano w odlewni „Union” w Królewcu. Dodatkowe wydatki pokryto z datków innych osób. Hrabia Dohna-Wundlacken na własny koszt dodał kute elementy w kształcie liści. Krzyż wzniesiono w 1834 roku. W 1897 roku go odnowiono, a po 1945 roku zniknął. W 1991 roku w miejscu zaginionego krzyża postawiono tymczasowy drewniany, zastąpiony w 1997 roku stałym – przyp. red.)
Krzyż ustawiony w 1997 roku powtarza kształt najstarszego, drewnianego.
Wojciech przybył do Prus w 997 roku jako misjonarz, aby nawrócić miejscowych pogan na chrześcijaństwo.
Święty Wojciech przybywa do Prus drogą morską.
Lecz gdy tylko wkroczył do świętego gaju Romowe, uważanego za siedzibę pruskiego bóstwa, został zabity przez Prusów. Później jego szczątki wykupiono i pochowano w Gnieźnie (Gniezno / Gnesen). Został ogłoszony świętym męczennikiem.
(Istnieje kilka wersji co do miejsca śmierci biskupa Wojciecha. Według jednej z nich stało się to w pobliżu wsi Tenkitten, gdzie też postanowiono wznieść ku jego pamięci pomnik. Relikwie Wojciecha wykupił od Prusów polski książę Bolesław Chrobry (Bolesław I Chrobry, 967–1025) i złożył je w świątyni w Gnieźnie – przyp. red.)
Po śmierci Wojciech został ogłoszony świętym. W miejscu, gdzie stoi teraz krzyż, marszałek zakonu Ludwig von Landsee (Ludwig von Landsee) w latach 1422–1424 zbudował kaplicę, która stała się ważnym miejscowym zabytkiem.
Ołtarz kaplicy św. Wojciecha w Tenkitten, przedstawionej po prawej.
Jej popularność szczególnie wzrosła po tym, jak w 1431 roku papież Eugeniusz IV (Papst Eugen IV, 1383–1447) ogłosił, że pielgrzymka do niej odkupuje wszystkie grzechy. Dopiero reformacja kościelna, która rozpoczęła się w pierwszej ćwierci XVI wieku, położyła kres tej historii. Kaplica z czasem podupadła, a podczas silnej burzy w 1669 roku zawaliła się w trakcie nabożeństwa. Wierni cudem ocaleli. Pochodzący z niej ołtarz (zob. wyżej), podarowany w 1504 roku przez wielkiego mistrza Fryderyka Saskiego (Friedrich von Sachsen, 1473–1510), przeniesiono najpierw do zamku Lochstädt, a następnie do Malborka (Marienburg, obecnie Malbork w Polsce), gdzie przechowywany jest do dziś.
(W miejscu kaplicy w 1822 roku postawiono dębowy krzyż wysokości pięciu metrów. Samą kaplicę odtworzono na początku XX wieku w samym Królewcu. Ozdobiła ona Amalienau, nową dzielnicę w zachodniej części miasta – przyp. red.)
Współczesne zdjęcia: Michaił Ogorodnikow.
Przetłumaczono z języka rosyjskiego przy pomocy AI (Claude, Anthropic), październik 2026 r.
